Rozwód bez orzekania o winie. Ile trwa i jak wygląda rozprawa.

rozwód bez orzekania o winie

 

Wszystko o rozwodzie – Poradnik adwokata

Rozwód bez orzekania o winie.

Cofnięcie zgody na rozwód bez orzekania o winie.

Rozwód bez orzekania o winie jest najszybszym i najprostszym sposobem rozwiązania małżeństwa przez sąd. Sama sprawa zwykle kończy się na pierwszym terminie rozprawy.

Dlaczego jest tak szybko i prosto ? Dlatego, że sąd ogranicza postępowanie dowodowe do minimumzwykle do zeznań stron na okoliczność ustalenia czy nastąpił trwały i zupełny rozkład pożycia małżeńskiego i przebiegu pożycia małżeńskiego stron.

Chciałbym zwrócić jednak uwagę, za pomocą przedstawionego poniżej przykładu z prowadzonej całkiem niedawno sprawy, że sytuacja która pierwotnie wydawała się prosta, może się bardzo skomplikować w toku procesu.

Należy bowiem pamiętać, że w pozwach i odpowiedzi na pozew strony mogą wnosić o to, aby sąd nie orzekał o winie, natomiast swoje stanowisko strony mogą zmienić na rozprawie, aż do czasu zamknięcia przewodu sądowego. Mało tego. Niezadowolona z rozstrzygnięcia strona może zmienić zdanie nawet po orzeczeniu przez sąd wyroku !

Przykład z wokandy (sprawa z 2016 roku)

Sytuacja Klientki: dwoje dzieci, żądanie alimentów przez żonę, żądanie powierzenia władzy rodzicielskiej matce, żądanie orzeczenie rozwodu bez orzekania o winie.

Sąd Okręgowy rozwiązał małżeństwo stron przez rozwód bez orzekania o winie. Ponadto sąd powierzył wykonywania władzy rodzicielskiej matce,  władzę rodzicielską ojca nad córkami ograniczył do prawa współdecydowania o istotnych sprawach dzieci takich jak: wybór szkoły, edukacja oraz kierunek kształcenia, a także pomoc medyczna. Sąd w wyroku ustalił również kontakty pozwanego z małoletnimi dziećmi stron.

Sąd, zobowiązując obie strony do ponoszenia kosztów utrzymania oraz wychowania małoletnich dzieci stron,  zasądził od pozwanego na rzecz każdej z małoletnich córek stron alimenty w kwocie po 800 zł miesięcznie – łącznie po 1600 zł miesięcznie na obie uprawnione, płatne do rąk powódki,

Postępowanie dowodowe zostało ograniczone tylko do zeznań stron na okoliczność ustalenia czy nastąpił trwały i zupełny rozkład pożycia małżeńskiego i przebiegu pożycia małżeńskiego stron.

W powyższej kwestii Sąd był związany stanowiskiem stron co do nie orzekania o winie. Małżonkowie odmiennie przedstawiali przyczyny prowadzące do rozkładu ich pożycia małżeńskiego, jednakże oboje byli zgodni co do tego, że rozkład pożycia ma charakter zupełny i trwały.
Oceniając zebrany w sprawie materiał dowodowy Sąd uznał, że w małżeństwie stron nastąpił zupełny rozkład pożycia skoro zerwane zostały więzi małżeńskie: duchowa, fizyczna i gospodarcza. Pozwany wyraził zgodę na rozwód.
Ponieważ każdy z małżonków domagał się zaniechania orzekania o winie, Sąd orzekł zgodnie z ich żądaniem.
W tym stanie rzeczy, na mocy art. 56 § 1 i art. 57 § 2 k.r.o., Sąd rozwiązał małżeństwo stron przez rozwód bez orzekania o winie.

Czy w powyższym przykładzie, gdzie strony domagały się zaniechania orzekania o winie można zaskarżyć zapadły wyrok poprzez apelację ? Co wówczas zrobi sąd apelacyjny ? 

Oczywiście jak łatwo się domyśleć, w powyższej sprawie Klientka rozmyśliła się. Uważała bowiem, że jednak winą za rozkład pożycia w małżeństwie powinien być obarczony pozwany ex-małżonek. Jednocześnie stwierdziła, że kwota zasądzonych alimentów jest za niska.

Należało w niniejszej sprawie wnieść apelację. W uzasadnieniu apelacji powódka wycofała zgodę na rozwiązanie małżeństwa z pozwanym bez orzekania o winie, wyrażoną na rozprawie przed sądem okręgowym i w związku z tym domagała się orzeczenia rozwodu z wyłącznej winy pozwanego.

Co do kwoty zasądzonych alimentów, Klientka żądała zasądzenie od pozwanego na rzecz każdego z małoletnich dzieci stron alimentów w kwocie po 1.600 zł miesięcznie, tj. łącznie  3.200 zł miesięcznie na dwójkę dzieci, płatne z góry do rąk matki z ustawowymi odsetkami według obowiązującej stopy procentowej na wypadek opóźnienia w płatności którejkolwiek z rat.

Czytaj również:Czy w apelacji od wyroku rozwodowego można zaskarżyć wyrok jedynie w części co do alimentów na rzecz dzieci stron ?

Jak w takiej sytuacji powinien postąpić sąd rozpoznający apelację?

W tej sytuacji z przyczyn oczywistych sąd apelacyjny nie przeprowadził żadnych dowodów na okoliczność winy w rozkładzie pożycia stron. W swoich pismach procesowych strony obciążały się wzajemnie o winę w rozkładzie pożycia i każda ze stron wnosiła o dopuszczenie szeregu dowodów, w tym z zeznań świadków.  

Sąd apelacyjny uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę ponownie sądowi okręgowemu do ponownego rozpoznania i orzeczenia o kosztach postępowania apelacyjnego.

W zaistniałej sytuacji zachodzi podstawa do uchylenia wyroku  na podstawie art. 386 § 4 kodeksu postępowania cywilnego (k.p.c), bowiem wydanie wyroku wymaga przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości.

W powyższym przykładzie, sąd okręgowy ponownie będzie rozpoznawał sprawę, tym razem przeprowadzając wszystkie wskazane przez strony dowody.

Zobacz również: Poradnik adwokata, w którym m. in. poruszony został temat, co zrobić gdy sąd oddali wnioski dowodowe w sprawie o rozwód.

Według stanowiska Sądu Najwyższego cofnięcie zgody na rozwód bez orzekania o winie rozkładu pożycia przed sądem drugiej instancji z reguły wywołuje konieczność uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania (SN w wyroku z 17 lutego 2005 r., IV CK 557/2004).

Czy istnieją sytuacje w których nie zachodzi konieczność przekazania sprawy do ponownego rozpoznania i postępowanie dowodowe przeprowadzi sam sąd apelacyjny ?

Oczywiście istnieją takie sytuacje. Konieczność taka nie zachodzi, np. gdy sąd pierwszej instancji przeprowadził wszystkie dowody zgłoszone przez stronę na okoliczność winy, zanim odstąpiono od żądania ustalenia winy rozkładu pożycia bądź postępowanie dowodowe może być uzupełnione
przed sądem drugiej instancji. Najprościej mówiąc są to takie sytuacje, w których toczy się sprawa o rozwód, gdzie strony (bądź jedna ze stron) żądają orzeczenia winy w rozkładzie pożycia wobec drugiego z małżonków – w takiej sytuacją sąd okręgowy przeprowadza wszystkie wskazane w pozwie oraz odpowiedzi na pozew dowody (np. dowody z przesłuchania świadków, dokumentów, etc.). W takiej sytuacji s
ąd drugiej instancji bowiem, nawet uznając, że nie doszło do rozpoznania istoty sprawy przez sąd pierwszej instancji, nie jest zobligowany do uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania (art. 386 § 4 k.p.c.). Może bowiem samodzielnie ocenić materiał dowodowy i rozstrzygnąć kwestię winy rozkładu pożycia małżeńskiego.

Reasumując, sąd drugiej instancji może uchylić zaskarżony wyrok i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania tylko w razie nierozpoznania przez sąd pierwszej instancji istoty sprawy albo gdy wydanie wyroku wymaga przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości.

Zaskarżenie wyroku co do winy

Chciałbym zwrócić jeszcze uwagę na jeden ważny aspekt. Zaskarżenie w wyroku rozwodowym jedynie rozstrzygnięcia o winie oznacza zaskarżenie wyroku w całości (taki jest pogląd Sądu Najwyższego –  Wyrok z dnia 28 stycznia 2004 r., IV CK 406/2002). 

 

Jeśli szukasz pomocy adwokata specjalizującego się w sprawach rozwodowych i jesteś z województwa śląskiego (w którym głównie prowadzę sprawy, choć nie tylko), to zapraszam do osobistego kontaktu.

Pozdrawiam

Adwokat Damian Dobosz

Częstochowa & Lubliniec

Stan prawny: styczeń 2018 r.

 

 

 

Share on facebook
Facebook
Share on google
Google+
Share on twitter
Twitter
Share on linkedin
LinkedIn
Share on pinterest
Pinterest

Dodaj komentarz

avatar
  Subscribe  
Powiadom o